داروهای روانپزشکیسلامت روان

فواید و خطرات بنزودیازپین‌ ها (داروهای ضد اضطراب و خواب آور)

بنزودیازپین‌ ها دسته ای از داروها هستند که برای درمان طیف وسیعی از بیماری ها از جمله اضطراب، استرس، تشنج و بی خوابی تجویز می شوند. در ادامه این مطلب از دپارتمان مشاوره روانشناسی مجله دکتر بهشتیان با انواع بنزودیازپین ها و همچنین موارد مصرف و عوارض هر کدام آشنا خواهید شد.

مصرف کوتاه مدت این داروها معمولا بی خطر و موثر است؛ اما مصرف طولانی مدت آن‌ ها منجر به مقاومت به دارویی، ایجاد وابستگی و سایر عوارض جانبی می شود.

بنزودیازپین ها انواع مختلف و کاربردهای متفاوتی دارند. این داروها شامل:

می باشند. مصرف بیش از حد بنزودیازپین می تواند خطرناک باشد و ترکیب آن با الکل یا مواد دیگر می تواند کشنده باشد.

موارد استفاده بنزودیازپین‌ ها

بنزودیازپین ها فعالیت نورون هایی را که باعث واکنش های استرس و اضطراب می شوند، تغییر می دهند. سازمان غذا و دارو (FDA) این دسته از داروها را برای درمان موارد زیر تایید کرده است:

نوع بنزودیازپین تعیین می کند که برای چه مواردی باید استفاده شود. روانپزشکان این داروها را برای شرایط و مسائل مختلف دیگری هم تجویز می کنند. مانند:

  • سایر اختلالات خواب
  • اختلالات تیک
  • اختلال دو قطبی
  • مدیریت ترک الکل

این داروها ممکن است جهت آماده شدن برای برخی اقدامات پزشکی نیز مورد استفاده قرار گیرند.

عملکرد بنزودیازپین‌ ها

بنزودیازپین ها اثر انتقال دهنده عصبی گاما آمینوبوتیریک اسید یا GABA را افزایش می دهند.

انتقال‌دهنده‌های عصبی مواد شیمیایی هستند که پیام‌ها را بین سلول‌های مغز منتقل می کنند. این پیام ها می توانند اثر محرک یا آرام بخشی داشته باشند. گابا یک انتقال دهنده عصبی است که پیام های آرامش بخشی را به بدن ارسال می کند.

هنگامی که فردی احساس اضطراب می کند، تحریک بیش از حدی در مغز رخ می دهد. در صورت مصرف بنزودیازپین، مغز پیام هایی را برای مقابله با این تحریک بیش از حد ارسال می کند. و این فعالیت می تواند علائم اضطراب را کاهش دهد.

انواع بنزودیازپین‌ ها

بنزودیازپین های مختلفی وجود دارد که از نظر قدرت، سرعت جذب در بدن و موارد استفاده متفاوت هستند.

در جدول زیر انواع بنزودیازپین ها و موارد استفاده آمده است.

نام کاربرد
آلپرازولام پانیک و اختلالات اضطرابی
کلردیازپوکساید ترک الکل و اضطراب
دیازپام حملات پانیک ، سندرم پای بی قرار، بی خوابی، تشنج و ترک الکل
فلورازپام بی خوابی
کلونازپام اختلال پانیک و اختلالات تشنجی
لورازپام اضطراب، تشنج و بیهوشی
تمازپام بی خوابی

عوارض جانبی بنزودیازپین ها

عوارض جانبی استفاده از بنزودیازپین ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • خواب آلودگی
  • گیجی
  • سرگیجه
  • اختلال در هماهنگی حرکتی، افزایش خطر سقوط و تصادف
  • افسردگی
  • افزایش اضطراب

عوارض جدی تر عبارتند از:

  • مشکلات حافظه
  • تغییرات رفتاری همچون ریسک پذیری
  • هذیان، به ویژه در افراد مسن
  • خطر وابستگی، به خصوص در استفاده های طولانی مدت
  • احتمال افزایش خطر ابتلا به زوال عقل، اگرچه پژوهشگران در این مورد مطمئن نیستند

با قطع مصرف بنزودیازپین ها طیف وسیعی از علائم ممکن است رخ دهد. این علائم عبارتند از:

  • اضطراب و وحشت
  • بی قراری و سراسیمگی
  • لرزش
  • سرگیجه
  • خستگی
  • مشکلات خواب
  • تنگی نفس
  • تعریق
  • گرگرفتگی
  • گرفتگی عضلات
  • تشنج
  • توهمات منبع مورد اعتماد
  • مشکلات گوارشی
  • احساس غیر واقعی بودن
  • سردرد و درد عضلانی

متخصصین مصرف بنزودیازپین ها را برای بیش از ۲ هفته توصیه نمی کنند.

فردی که به مدت ۳ تا ۴ هفته این دسته از داروها را مصرف می کند و بعد به طور ناگهانی مصرف آنها را قطع می کند، احتمالاً علائمی را خواهد داشت. افرادی که در درازمدت از این داروها استفاده می کنند شاید نیاز داشته باشند که مصرف خود را طی یک دوره ۳ تا ۱۲ ماهه زیر نظر پزشک، قطع کنند.

رعایت دستورات پزشک برای قطع مصرف این داروها ضروری است. قطع آهسته این داروها با کمک پزشک متخصص می تواند جلوی عوارض ناخواسته را بگیرد.

بنزودیازپین‌ ها

اووردوز (مصرف بیش از اندازه) بنزودیازپین‌ ها

مصرف بیش از حد بنزودیازپین می تواند منجر به موارد زیر شود:

  • لختی بدن یا خواب آلودگی شدید
  • سرعت تنفس بسیار پایین
  • سردرگمی و مشکل در تفکر
  • لکنت زبان
  • از دست دادن کنترل عضلانی
  • کما

در صورتی که فردی

  • همزمان با مصرف داروها، الکل یا مواد مخدر مصرف کند
  • سن بالاتری داشته باشد و در مصرف دارو زیاده روی کند
  • داروهای دیگری مصرف کند و اثراتی در بدن ایجاد شود

می‌تواند منجر به مرگ فرد شود.

هر فردی که پس از مصرف بنزودیازپین ها علائم اووردوز یا واکنش نامطلوبی داشته باشد، به کمک پزشکی اورژانسی نیاز دارد.

تداخل دارویی

قبل از شروع مصرف بنزودیازپین ها، باید هر دارویی را که استفاده می کنید به پزشک خود اطلاع دهید.

برخی از داروها ممکن است اثرات بنزودیازپین ها را تشدید کنند، در حالی که برخی دیگر ممکن است اثربخشی آنها را کاهش دهند.

هرگز نباید همزمان با مصرف بنزودیازپین‎ها، الکل یا مواد مخدر مصرف کنید. مصرف همزمان این دو می‌تواند کشنده باشد.

و نیز همزمان با مصرف بنزودیازپین‎ ها،  ماریجوانا هم نباید مصرف کنید.

سوء مصرف بنزودیازپین

استفاده نادرست از بنزودیازپین باعث نگرانی هایی شده است. برخی افراد بدون نظارت پزشک متخصص از این داروها برای اهداف تفریحی استفاده می کنند که می تواند خطرناک باشد.

می توان با رعایت موارد زیر از مشکلات جدی این دسته از داروها که می تواند زندگی فرد را تهدید کند جلوگیری کرد:

  • تنها در صورت تجویز پزشک از این داروها استفاده کنید
  • در مورد هر دارو یا مواد دیگری مثل مکمل هایی که مصرف می کنید به پزشک خود اطلاع دهید
  • دستورات پزشک را دقیقا دنبال کنید
  • از مصرف داروها برای مدت طولانی تر از تجویز پزشک، خودداری کنید
  • قبل از تغییر دوز از پزشک سوال کنید
  • از مصرف آنها در کنار الکل یا مواد مخدر خودداری کنید
  • از مصرف داروهای شخص دیگر اجتناب کنید
  • همه داروها را دور از دسترس کودکان نگه دارید
  • در مورد راه های جایگزین دیگر از پزشک سوال کنید

خلاصه و جمع بندی

بنزودیازپین ها می توانند به درمان برخی از بیماری های روانی و عصبی کمک کنند، اما در استفاده از آنها باید احتیاط کرد.

همیشه باید در مورد داروهای دیگری که مصرف می کنید به پزشک خود اطلاع دهید و در صورت بروز هر گونه واکنش غیرمنتظره فوراً به دنبال کمک های پزشکی باشید.

اگر نگران تجویز و مصرف بنزودیازپین هستید، می توانید از پزشک خود بخواهید راههای جایگزین دیگری را در پیش گیرد.

تا حالا  از داروی های بنزودیازپین مصرف کردید؟ چه اثر و عوارضی برای شما داشته؟

آیا این مطلب برای شما مفید بود؟

میانگین امتیازات ۵ از ۵
از مجموع ۵۴ رای
منابع
12
guest
3 نظرات
تازه‌ترین
قدیمی‌ترین بیشترین رأی
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
Eddy
Eddy
6 ماه قبل

من کلونازپام استفاده کردم و نخوابیدم ( دو عدد پس از دوماه مصرف نکردن ) فشارم به شدت افت پیدا کرد .
وقتی بخوری و نخوابی انگار مغزت به خواب میره و بدنت بیدار می مونه!
فرداش هیچ چی یادم نمیومد ولی با یکی چت کرده بودم و هر چی تو دلم بود رو گفته بودم . انگار که هیپنوتیزم باشی و بگن هر چه میخواهد دل تنگت بگو و تو شروع کنی به گفتن ! خدا نکنه چیز بد و حرف زشتی تو دلت باشه 😂
وقتی چت رو چک کردم هیچی یادم نمیومد ولی خیلی چیزا گفته بودم که تو حالت عادی اگه بودم خودسانسوری! میکردم . هر چند حرف بدی نزده بودم ولی طرف میگفت دیشب خودت نبودی .
پیشنهاد میکنم اگه استفاده کردین قبل خواب باشه و برین بخوابین . البته اگه مداوم استفاده کنید مشکلی پیش نمیاد .
سالم و تندرست باشین

رضا
رضا
پاسخ به  Eddy
3 ماه قبل

من داداشم مریضی اعصاب داره دکتر براش تجویز کرد کلونازپام و چندتا قرص دیگه

یه روز برادرم تو اتاق خواب بود رفتیم صداش کنیم دیدیم اصلا جواب نمیده قلبش نمیزنه و رنگش سفید شده بود ف بدنش سرد شده بود
بردیمش بیمارستان گفتن سکته قلبی کرده برای مصرف کلونازپام هست که دادشم ۳ ۴ تا خورده بود پشت هم خورده بود و فوت کرد بعد ۲۴ ساعت
دکتر گفته بود ۳ روز در میان بخوره داداشم قرص رو اشتباهی مصرف کرده
دارویی هست که شوخی بردار نیست این قضیه برا ۵ ساله پیش هست

اعلایی
اعلایی
9 ماه قبل

برحسب تجربه خودم مطالب بسیار عالی وکامل بودامااعتیادشدیددرحددردورنج وعذاب الیم که بسیاربالاترازسختی مرگ هست دراین دارو هاهست ودرحداعتیادبه ماده مخدرتریاک وترک آنست باسپاس فراوان ازاستادبزرگ بهشتیان

دکمه بازگشت به بالا