تست اضطراب جدایی؛ آیا دور شدن از افراد مهم زندگیتان بیش از حد مضطربتان میکند؟
آیا وقتی از فرد مهم زندگیتان دور هستید، بیش از حد نگران میشوید؟
آیا اگر همسر، فرزند، والدین یا فردی که به او وابستگی عاطفی دارید دیر جواب بدهد، ذهنتان سریع به سمت اتفاقهای بد میرود؟
آیا تنها ماندن، سفر رفتن بدون یک فرد خاص یا حتی فکر جدایی از او برایتان اضطراب زیادی ایجاد میکند؟
طبیعی است که از دور شدن افرادی که دوستشان داریم ناراحت شویم. اما گاهی نگرانی از جدایی آنقدر شدید میشود که روی آرامش، تصمیمها، روابط و زندگی روزمره ما اثر میگذارد.
تست اضطراب جدایی به شما کمک میکند بررسی کنید نگرانی شما درباره دور شدن از افراد مهم زندگی تا چه اندازه طبیعی است و آیا این نگرانی به الگویی اضطرابی تبدیل شده است یا نه.
اضطراب جدایی چیست؟
اضطراب جدایی یعنی ترس و نگرانی شدید درباره دور شدن از فرد یا افرادی که به آنها وابستگی عاطفی داریم.
بیشتر افراد وقتی از کسی که دوستش دارند برای مدتی دور میشوند، ممکن است دلتنگ یا کمی نگران شوند.
اما در اضطراب جدایی، این نگرانی معمولاً شدیدتر است.
فرد ممکن است مدام فکر کند:
«نکند اتفاقی برایش بیفتد؟»
«اگر برود و برنگردد چه؟»
«اگر من نباشم مشکلی پیش بیاید چه؟»
«اگر او را از دست بدهم چه کار میکنم؟»
در نتیجه ممکن است تلاش کند تا حد امکان از فرد موردنظر جدا نشود یا در زمان جدایی اضطراب زیادی را تجربه کند.
اضطراب جدایی فقط برای کودکان نیست
اضطراب جدایی بیشتر با کودکان شناخته میشود، اما بزرگسالان نیز میتوانند آن را تجربه کنند.
در بزرگسالی موضوع جدایی معمولاً فقط والدین نیستند.
ممکن است اضطراب درباره دور شدن از همسر، شریک عاطفی، فرزند، والدین یا فرد دیگری باشد که برای شخص نقش عاطفی مهمی دارد.
برای مثال فردی ممکن است هنگام سفر همسرش بهشدت نگران شود، مرتب تماس بگیرد و تا زمان بازگشت او نتواند آرامش داشته باشد.
فرد دیگری ممکن است به دلیل نگرانی درباره فرزندش نتواند اجازه دهد او مستقلتر شود.
بنابراین اضطراب جدایی در بزرگسالان گاهی پشت رفتارهایی مانند نگرانی زیاد، تماس مداوم، کنترل کردن یا دشواری در تنها ماندن پنهان میشود.
چه زمانی دلتنگی طبیعی به اضطراب جدایی نزدیک میشود؟
دلتنگی و نگرانی برای کسانی که دوستشان داریم طبیعی است.
تفاوت بیشتر در شدت اضطراب و تأثیری است که روی زندگی ما میگذارد.
مثلاً اگر همسرتان چند روز سفر کند و دلتنگ او شوید، اتفاق عجیبی نیست.
اما اگر در تمام مدت سفر نتوانید روی کارتان تمرکز کنید، مرتب احتمال تصادف یا اتفاقهای بد را تصور کنید، بارها تماس بگیرید و حتی بخواهید او به دلیل اضطراب شما سفر نکند، موضوع ممکن است فراتر از دلتنگی معمول باشد.
پس سؤال اصلی این نیست که:
«آیا وقتی عزیزم نیست دلتنگ میشوم؟»
بلکه این است:
«این جدایی تا چه اندازه آرامش و زندگی من را مختل میکند؟»
اضطراب جدایی چه نشانههایی دارد؟
فردی که اضطراب جدایی بالاتری دارد ممکن است هنگام دور شدن از فرد مهم زندگی خود نگرانی شدیدی تجربه کند.
ممکن است مرتب نگران بیماری، تصادف، مرگ یا اتفاق ناگواری برای آن فرد باشد.
گاهی فرد از تنها ماندن میترسد یا ترجیح میدهد بدون فرد موردنظر جایی نرود.
ممکن است سفر، خوابیدن در مکانی دیگر یا حتی جدا بودن برای مدت کوتاه برایش دشوار باشد.
در بعضی افراد، نزدیک شدن زمان جدایی میتواند با علائم جسمی مانند دلدرد، تهوع، سردرد، تپش قلب یا بیقراری همراه شود.
بعضی افراد نیز مرتب تماس میگیرند یا پیام میدهند تا مطمئن شوند طرف مقابل مشکلی ندارد.
وجود یکی از این رفتارها بهتنهایی به معنی اختلال اضطراب جدایی نیست. مهم این است که این نشانهها چقدر شدید، مکرر و محدودکننده هستند.
یک مثال ساده
فرض کنید همسر شما برای سه روز به سفر کاری میرود.
ممکن است دلتان برایش تنگ شود، تماس بگیرید و منتظر بازگشت او باشید. این میتواند کاملاً طبیعی باشد.
اما در اضطراب جدایی ممکن است ذهن شما مدام بگوید:
«حتماً اتفاقی میافتد.»
«نباید میرفت.»
«تا وقتی برنگردد نمیتوانم آرام باشم.»
ممکن است بارها موقعیت او را بررسی کنید، مرتب تماس بگیرید یا حتی تلاش کنید جلوی رفتن او را بگیرید.
در اینجا مسئله دیگر فقط عشق یا دلتنگی نیست؛ ترس از جدایی کنترل بیشتری روی رفتار شما پیدا کرده است.
تست اضطراب جدایی چه چیزی را بررسی میکند؟
این تست کمک میکند ببینید هنگام جدا شدن از افراد مهم زندگی چه مقدار اضطراب، نگرانی و ترس تجربه میکنید.
آزمون معمولاً به موضوعاتی مانند ترس از جدایی، نگرانی درباره آسیب دیدن یا از دست دادن فرد مهم، دشواری در تنها ماندن، اجتناب از موقعیتهایی که باعث جدایی میشوند و میزان درگیری ذهنی شما با سلامت و حضور فرد موردنظر توجه میکند.
هدف اصلی آزمون این نیست که فقط یک نمره به شما بدهد.
مهمتر این است که متوجه شوید:
آیا نگرانی من درباره افراد مهم زندگی متناسب با شرایط است یا بیش از حد آرامش و آزادی من را محدود کرده است؟
اگر نمره من بالا باشد یعنی چه؟
نمره بالاتر معمولاً نشان میدهد نشانههای مرتبط با اضطراب جدایی در شما بیشتر دیده میشوند.
اما نمره بالا بهتنهایی به این معنی نیست که حتماً دچار اختلال اضطراب جدایی هستید.
برای تفسیر درست باید عواملی مانند شدت نشانهها، مدت ادامه آنها و میزان تأثیرشان بر زندگی روزمره نیز در نظر گرفته شوند.
به همین دلیل بهتر است بعد از دیدن نتیجه فقط نپرسید:
«نمره من بالا است یا پایین؟»
بلکه از خودتان بپرسید:
«ترس از جدایی چه چیزهایی را در زندگی من محدود کرده است؟»
آیا اضطراب جدایی همان وابستگی عاطفی است؟
نه دقیقاً.
ممکن است این دو در بعضی افراد همراه باشند، اما یک مفهوم نیستند.
در وابستگی عاطفی، فرد ممکن است برای احساس ارزشمندی، تصمیمگیری یا آرامش به شخص دیگری بسیار متکی باشد.
در اضطراب جدایی، مسئله اصلی ترس و اضطرابی است که هنگام جدایی یا حتی فکر جدایی ایجاد میشود.
فرد ممکن است از این بترسد که اتفاقی برای عزیزش بیفتد، او را از دست بدهد یا بدون حضور او نتواند شرایط را تحمل کند.
تشخیص تفاوت این دو میتواند به شناخت بهتر مسئله کمک کند.
آیا نگرانی برای همسر یا فرزند نشانه اضطراب جدایی است؟
نه همیشه.
نگران شدن برای افراد مهم زندگی بخشی از یک رابطه عاطفی طبیعی است.
مسئله زمانی نیاز به توجه بیشتری پیدا میکند که نگرانی:
بیش از حد و مداوم باشد، با احتمال واقعی خطر تناسب نداشته باشد، باعث کنترل مداوم فرد مقابل شود یا شما را از فعالیتهای عادی زندگی بازدارد.
برای مثال نگرانی درباره فرزندی که برای اولین بار تنها سفر میکند قابلدرک است.
اما اگر حتی در موقعیتهای معمول و ایمن هم نتوانید دور بودن او را تحمل کنید، ممکن است لازم باشد الگوی اضطراب خود را دقیقتر بررسی کنید.
چرا بعضی افراد اضطراب جدایی بیشتری دارند؟
یک علت واحد برای اضطراب جدایی وجود ندارد.
تجربه از دست دادن یا جدایی در گذشته، روابط ناایمن، نگرانی زیاد، تجربه بیماری یا حادثه برای نزدیکان و بعضی الگوهای خانوادگی میتوانند در برخی افراد نقش داشته باشند.
گاهی فرد تجربهای داشته که ذهن او را نسبت به احتمال از دست دادن عزیزان حساستر کرده است.
گاهی نیز فرد از کودکی یاد گرفته است که جدایی مساوی با خطر است.
اما از روی نتیجه یک تست نمیتوان مشخص کرد علت اضطراب یک فرد دقیقاً چیست.
برای فهم علت باید تجربه و شرایط زندگی هر شخص جداگانه بررسی شود.
آیا تماس گرفتن زیاد نشانه اضطراب جدایی است؟
تعداد تماس بهتنهایی معیار خوبی نیست.
گاهی شرایط واقعاً نیازمند تماس بیشتر است.
سؤال مهم این است:
چرا تماس میگیرم؟
اگر هدف ارتباط و گفتوگو باشد، مسئلهای وجود ندارد.
اما اگر احساس کنید:
«باید تماس بگیرم تا مطمئن شوم اتفاقی نیفتاده؛ وگرنه نمیتوانم آرام شوم»
ممکن است تماس گرفتن تبدیل به راهی برای کاهش موقت اضطراب شده باشد.
این آرامش موقت گاهی باعث میشود فرد دفعه بعد نیز بیشتر به اطمینان گرفتن نیاز پیدا کند.
اگر نتیجه تست بالا بود چه کار کنم؟
ابتدا مشخص کنید اضطراب شما بیشتر درباره چه کسی و چه موقعیتهایی ایجاد میشود.
ببینید وقتی از آن فرد دور هستید چه فکری در ذهن شما فعال میشود.
آیا میترسید اتفاقی برای او بیفتد؟
آیا میترسید شما را ترک کند؟
آیا فکر میکنید بدون او نمیتوانید شرایط را مدیریت کنید؟
بعد بررسی کنید برای کاهش این اضطراب چه رفتارهایی انجام میدهید.
آیا مرتب تماس میگیرید؟
آیا از تنها ماندن اجتناب میکنید؟
آیا سفر یا فعالیت مستقل را کنار میگذارید؟
آیا تلاش میکنید طرف مقابل را نیز از رفتن منصرف کنید؟
شناخت این چرخه میتواند اولین قدم برای تغییر آن باشد.
اجتناب چگونه اضطراب جدایی را بیشتر میکند؟
وقتی از چیزی میترسیم، طبیعی است که بخواهیم از آن دوری کنیم.
مثلاً فردی که از تنها ماندن میترسد ممکن است همیشه سعی کند شخص دیگری کنارش باشد.
در کوتاهمدت این کار اضطراب او را کمتر میکند.
اما ذهن فرصت پیدا نمیکند یاد بگیرد:
«من میتوانم مدتی تنها باشم و از پس شرایط برآیم.»
به همین دلیل اجتناب مداوم میتواند ترس را حفظ کند.
در بسیاری از مشکلات اضطرابی، تغییر تدریجی این چرخه بخش مهمی از بهبود است.
بعد از انجام تست این سؤالها را از خودتان بپرسید
اول مشخص کنید بیشتر از جدایی از چه کسی میترسید.
سپس ببینید دقیقاً چه اتفاقی را در زمان جدایی پیشبینی میکنید.
آیا نگران آسیب دیدن او هستید؟ از دست دادن رابطه؟ تنها ماندن؟ یا اینکه بدون او نتوانید شرایط را مدیریت کنید؟
بعد بررسی کنید برای جلوگیری از این ترس چه چیزهایی را در زندگی خود یا دیگری محدود کردهاید.
و در نهایت از خودتان بپرسید:
اگر این اضطراب کمتر بود، چه کاری را در زندگی متفاوت انجام میدادم؟
پاسخ به این سؤالها میتواند معنای نتیجه آزمون را بسیار روشنتر کند.
چه زمانی بهتر است کمک تخصصی بگیریم؟
اگر ترس از جدایی برای مدت قابلتوجهی ادامه پیدا کرده و باعث شده نتوانید تنها بمانید، سفر یا کارهای عادی را انجام دهید، مرتب نیاز به اطمینان گرفتن داشته باشید، فعالیتهای خود یا فرد مقابل را محدود کنید یا اضطراب زیادی را تحمل کنید، بهتر است موضوع دقیقتر بررسی شود.
همچنین اگر اضطراب با حملات شدید ترس، مشکلات خواب، علائم جسمی یا اختلال محسوس در کار، تحصیل یا روابط همراه شده است، ارزیابی توسط روانشناس یا روانپزشک میتواند مفید باشد.
درباره تست اضطراب جدایی
پرسشنامههای مختلفی برای سنجش اضطراب جدایی وجود دارند.
برای بزرگسالان، پرسشنامه اضطراب جدایی بزرگسالان (ASA-27) یکی از ابزارهای شناختهشده است و ۲۷ سؤال دارد.
این ابزار برای بررسی شدت نشانههای اضطراب جدایی به کار میرود، اما نتیجه یک پرسشنامه بهتنهایی برای تشخیص قطعی اختلال کافی نیست.
برای تشخیص بالینی باید نتیجه آزمون در کنار مدت نشانهها، شدت آنها، شرایط زندگی فرد و میزان اختلالی که در زندگی ایجاد کردهاند بررسی شود.
نکته مهم در پایان
دوست داشتن یک نفر و دلتنگ شدن برای او طبیعی است.
هدف این نیست که نسبت به افراد مهم زندگی خود بیتفاوت شویم.
سؤال اصلی این است:
آیا رابطه من با این فرد بر پایه علاقه و نزدیکی است یا ترس از جدایی بخش زیادی از آن را کنترل میکند؟
یک رابطه سالم میتواند همراه با عشق، دلتنگی و صمیمیت باشد و در عین حال هر دو نفر بتوانند مدتی از یکدیگر دور باشند و زندگی مستقل خود را نیز ادامه دهند.
شاید مهمترین نتیجه این تست همین باشد که متوجه شوید:
ترس از جدایی تا چه اندازه آزادی، آرامش و روابط شما را تحت تأثیر قرار داده است؟

نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.